249 SERİ NO'LU TAHSİLAT GENEL TEBLİĞİ

Âmme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanunun 48 inci maddesi «Âmme borcunun vâdesinde ödenmesi veya haczin tatbiki veyahut haczolunmuş malların paraya çevrilmesi âmme borçlusunu çok zor duruma düşürecekse, borçlu tarafından yazı ile istenmiş ve teminat gösterilmiş olmak şartiyle alacaklı âmme idaresince veya yetkili kılacağı makamlarca âmme alacağı iki yılı geçmemek üzere ve faiz alınarak tecil olunur...» hükmünü koymuş ve aynı maddede tecil selâhiyetinin ilgili vekile aidiyetini ve dilerse bu selâhiyetini devredebileceğini, tecilde taksit zamanları ile diğer şartların tecile selâhiyetli makamlarca tesbit olunacağını hükme bağlamıştır. Kanunun bu hükmüne istinaden tecil ve taksitlendirmenin aşağıdaki şartlar dahilinde kullanılmak üzere kısmen mahallî teşkilâta devri uygun görülmüştür. 1. Mahallî teşkilâta devredilen tecil ve taksitlendirme selâhiyeti Defterdarlar ile Vergi Dairesi Müdürleri ve gaybubetleri halinde vekilleri tarafından kullanılacaktır. Devredilen tecil ve taksitlendirme yetkisi, Vekâletimizce tayin edilen miktarlara ve yalnız vâde gününden itibaren bir yıllık bir müddete inhisar edecek, bu miktarları ve bu müddeti aşan tecil ve taksitlendirme taleplerini yerine getirmeğe defterdarların ve vergi dairesi müdürlerinin selâhiyeti olmıyacak, bu talepler Vekâlete aksettirilecektir. Dilekçeler umumiyetle azami süre olan iki sene üzerinden verilmekte olduğundan vâde tarihinden itibaren bir seneden fazla tecil ve taksitlendirme isteği ile verilen dilekçeler üzerine dilekçeyi alan makam tecil yetkisinin hududunu borçluya bildirecek, borçlu razı olduğu ve o makamca da muvafık görüldüğü takdirde tecil ve taksitlendirme kanun ve bu tebliğ hükümleri dairesinde mahallinde intaç edilecek, binnetice bir seneden fazla tecil ve taksitlendirme talebini havi her dilekçenin Vekâlete gönderilmesi de kısmen önlenmiş olacaktır. Vergi Dairesi Müdürlerinin yetkileri dışında kalan, fakat Defterdarların yetkileri dahilinde bulunan miktarlar için vergi dairelerine vaki tecil taleplerini Defterdarlar veya vekilleri yerine getirebileceklerdir. Miktarlar Vilâyetlerin varidat bakımından arzettikleri ehemmiyete göre tayin edilmiş olup, bu miktarlar Vilâyetlere ayrıca tebliğ olunmuştur. Bildirilen bu miktarlar aslî ve fer'î mahiyetteki âmme alacaklarının yekûnunu ve bir borçluya ait miktarları ifade eder. Verilen selâhiyete istinaden ve kanunun 48 inci maddesine göre yapılacak teciller dışında başkaca idarî tecil yapılmıyacaktır. Vergi Daireleri Müdürleri tarafından red yolunda verilen kararların Defterdar ve Defterdarlar tarafından verilen red kararlarının da Vekâletçe borçlunun talebi halinde yeniden tetkike tabi tutulabileceği tabiidir. 2. Defterdarlıklar ve Vergi Daireleri, yaptıkları tecillerin taallûk ettiği Vergi Dairesi, borçlunun isim ve adresi ile işini hesap numarası ve tecil müddetini ve tecil edilen borcun miktar ve nev'ini gösterir kayıt tutacaklar ve Defterdarlıklar gerek kendileri, gerek vergi daireleri tarafından 4 ay içinde yapılan tecillere ait ve yukarıdaki bilgileri havi bir listeyi Temmuz, Kasım, Mart aylarının ilk haftası içinde vekâlete göndereceklerdir. 3. 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesindeki (çok zor durum) ifadesi hükûmet tasarısında (fevkalâde zor durum) şeklinde iken Büyük Millet Meclisinde tasarıyı tetkik eden geçici komisyonda (çok zor durum) şeklinde değiştirilmiş ve sadece (zor durum) şeklinde yapılan bir teklif de, her icraî takibin borçluyu az çok zor duruma düşüreceği, binaenaleyh bu halde tecile gidilemiyeceği mütelâasiyle reddedilmiştir. Bu itibarla «çok zor durum» ifadesinin (Âmme Alacağının vâdesinde ödenmesi veya haczin tatbiki veyahut haczolunmuş malların paraya çevrilmesi takdirinde borçlunun, vergiyi doğuran ticarî, sınaî veya ziraî faaliyetinin devamına imkân kalmaması veya bu faaliyetlerinin ağır şekilde sekteye uğraması) hali olarak anlaşılması ve tatbikata bu yolda veçhe verilmesi uygun mütlâa edilmiştir. Kanunun gerekçesinden de anlaşılacağı veçhile, bu gibi kolaylıkların asıl sebebi, borçlunun âmme alacağı tahsil edildikten sonraki müstakbel ekonomik durumunun da daima gözönünde bulundurulması olduğundan bu anlayış kanunun ruhuna da uygun bulunmaktadır. Bu husus 238 seri numaralı Tahsilât genel tebliği ile de tamim edilmiş bulunduğundan, mahallî teşkilât da devraldığı tecil yetkisini bu esasa göre kullanacaktır. Borçludan teminat alınması da kanunî şartlar arasındadır. Bu teminatın alınmasında evvelâ 6183 sayılı Kanunun 10 uncu maddesindeki maddî teminatın aranması, borçlu maddî teminat gösteremediği takdirde 11 inci maddeye göre şahsî kefaletin, dairesince muvafık görüldüğü takdirde, teminat olarak kabulü icabeder. 4. Tecil hakkında karar verilirken borçlunun ötedenberi borçlarını ödemede hüsnüniyet sahibi olup olmadığına bakılacak ve ayrıca borçlunun tecil talebi tarihi ile tecilin yapıldığı tarih arasında geçen müddet zarfında tecil talebinde ileri sürdüğü taksit şartlarına göre kendiliğinden tediyede bulunup bulunmadığı da gözönünde bulundurulacak ve borçlunun tecil talebinin kabulünü beklemeden tediyelerine başlaması ve devam etmesi hüsnüniyetinin bir delili olarak alınacaktır. 5. Tecili veya taksitlendirmeyi yapacak makamlar kanuna göre tecil şartlarını da tayin edeceklerdir. Tayin edilecek şartlar borçlu tarafından yazılı olarak taahhüt edilmedikçe tecil veya taksitlendirmenin yapılmaması lâzımdır. 6. Tecil ve taksitlendirme bu selâhiyeti haiz olanların takdirine bağlı bulunmaktadır. Binaenaleyh bu gibi ahvalde takdir selâhiyeti kullanılırken borçlu ile yakından temasta bulunan teşkilât kademelerinin mütalâalarından müstağni kalınamıyacağından bu selâhiyetin Defterdarlıklarca kullanılması sırasında ilgili vergi dairesi mütalâasının, Vergi dairesince kullanılması halinde tahsilât servisi mütalâasının, daima alınması lâzımdır. Bununla beraber tecil veya taksitlendirme selâhiyetinin, Vekilde, Vekâlette tecil selâhiyetini haiz olanlarda, Defterdarlar da veya Vergi Dairesi Müdürlerinde ve gaybubetleri halinde bunların vekillerinde bulunacağı tabiidir. 7. Kendilerine tecil ve taksitlendirme yetkisi verilmiş olanlar, yaptıkları tecil ve taksitlendirme muamelelerini, borçlunun tecil muamelesi muvacehesindeki durumunu tesbit eden bir muhtırada ve ayrıca yazılı bir mucipte tesbit etmek mecburiyetindedirler. Bu hususta kullanılmasına lüzum görülen muhtıra ile mucibin birer örneği ve ayrıca mucip alındıktan sonra tecili tatbik edecek mercie yapılacak tebliğata ait bir örnek bu genel tebliğe ekli olarak gönderilmiştir. Tecil ve taksitlendirme bu nümunelere uygun evrak üzerinde tekâmül ettirilerek muameleli evrakın dosyalarında saklanması icabeder. Bu esaslara göre muamele yapılması ve keyfiyetin ilgililere duyurulması rica olunur. VERGİ DAİRESİ MÜDÜRLÜĞÜNETAHSİLÂT SERVİSİNE Dairenize ................ yılı ................. vergisinden ................. lira borçlu .................. borcunun; 1. Borca karşılık (...........................) teminat gösterilmek, 2. Mezkûr borç tecil tarihinden itibaren % 5 faize tabi tutulmak, 3. Her ................. ayrıca hesaplanacak faizden başka ...................... lira ödenmek, 4. Bu süre içerisinde tahakkuk edecek sair âmme alacakları zamanında ödenmek, 5. Taksit şartlarına riayet edilmediği takdirde tamamı muaccel olunacak borç için takibata devam edilerek teminat derhal paraya çevrilmek şahsî kefil gösterilmişse kefil takip edilmek, 6. Bu şartların kabul edildiği ayrıca bir yazı ile beyan veya tasdik edilmek, Kayıt ve şartlariyle 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesi gereğince ...../ ...../...... tarihinden itibaren .................... müddetle tecili taksitlendirilmesi uygun görülmüştür. Bilgi edinilmesi ve gereğinin ona göre yapılması rica olunur. DefterdarVergi Dairesi Müdürü Defterdarlık Makamına Vergi Dairesi Md. 1. .................Vergi Dairesine ............ yılı ................. vergisinden ............ lira borcu olduğu, 2. Âmme alacağının cebren takip ve tahsilinin adı geçeni çok zor duruma düşüreceği, 3. Mumaileyhin borcuna karşılık (...............................) teminat göstereceği, Belirtilerek borcunun ......................... taksitte alınması istenilmektedir. Borçluya tediyede bir kolaylık olmak üzere ................ liradan ibaret borcunun : a) Borca karşılık (...........................................................) teminat gösterilmek, b) Mezkûr borç tecil tarihinden itibaren % 5 faize tabi tutulmak, c) Her ................... ayrıca hesaplanacak faizden başka .................. lira ödenmek, d) Bu süre içerisinde tahakkuk edecek sair âmme alacakları zamanında ödenmek, e) Taksit şartlarına riayet edilmediği takdirde tamamı muaccel olacak borç için takibata devam edilerek teminat derhal paraya çevrilmek, şahsî kefil gösterilmişse kefil takip edilmek, f) Bu şartların kabul edildiği borçlu tarafından ayrıca bir yazı ile beyan ve tasdik edilmek, Kayıt ve şartları ile 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesi gereğince ....../ ...../ 19...... tarihinden itibaren ...............................müddetle tecili / taksitlendirilmesi uygun görülmüştür. Keyfiyet yüksek takdir ve tasviplerine arzolunur. Vergi Dairesi MüdürüTahsil Servisi Şefiveya Tahsil Md. Muavini NOT: _ 3 numarada parantez içinde, gösterilecek teminatın mahiyeti, teminat kefâlet ise şahsî kefil olduğu kaydedilecektir. _ 3 numaranın (a) bendindeki parantez içinde, teminatın cins ve nev'i, teminat kefâlet ise şahsî kefilin hüviyeti gösterilecektir. _ 3 numaranın (c) bendindeki açık bırakılan yere taksitlerin vâdeleri kaydedilecektir. (her ayın ilk haftasında, sonunda gibi), _ Tecil ve taksitlendirme Defterdarlık Makamınca yapılacaksa teklif, Vergi Dairesi Müdürlüğünce, Vergi Dairesi Müdürlüğünce yapılacaksa Tahsil Servisine Bakan Md. Yardımcısı veya Tahsil Servisi Şefi tarafından imzalanacaktır. _ Teklifin kabulü veya reddi bu varakanın altında tecil ve taksitlendirmeye yetkili olanlarca gösterilecek ve tarih konularak kabul veya red şerhinin altı imza edilecektir. TAKSİTLENDİRME VE TECİL TALEPLERİ HAKKINDA MUHTIRA Borçlunun adı, soyadı : İş nev'i : Vergi dairesi : Borcunun nev'i, miktarı ve senesi : Teklif olunan taksit veya tecil süresi : a) Mükellefce : b) Dairesince : Teminat ve değeri : Mükellefin malî durumu : Tahsil servisinin mütalâası : Vergi Dairesi mütalâası :