289 SERİ NO'LU TAHSİLAT GENEL TEBLİĞİ(*)

Göçmenlerle nakledilenlere ve muhtaç çiftçilere tohumluk ve yemekük dağıtılması hakkındaki 3242 sayılı kanunla muhtaç çiftçilere ödünç tohumluk verilmesine dair 5254 sayılı kanuna göre verilen tohumluk ve yemeklik bedellerinin tecili hakkında kanun Madde 1 _ 3242 ve 5254 sayılı kanunlar gereğince Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankasınca 31/12/1960 tarihine kadar tevzi edilmiş bulunan tohumluk ve yemeklik bedelleriyle bunların faiz ve masraflarından borçlu bulunanların bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihte henüz ödenmemiş borçları her taksit (10) liradan aşağı olmamak üzere 10 yılda ve 10 müsavi taksitte tahsil olunur. 31/12/1960 tarihine kadar tevzi edilmiş olup da vâdesi ve takip süresi dolmayan borç senetleri üç ay içinde Maliyeye devrolunur. Madde 2 _ Birinci maddede belirtildiği şekilde taksite bağlanan borçlar, taksite bağlandığı tarihten tahsil edildiği tarihe kadar gecikme zammı yerine % 5 faize tabi tutulur ve bu devre için hususî kanunlarındaki faizler alınmaz. Madde 3 _ Taksitlerden herhangi birisi zamanında ödenmezse borcun tamamı muaccel olur. Muaccel olan borç, borçlu veya kefillerinden 6183 sayılı Kanun hükümleri dairesinde takip ve tahsil edilir. Madde 4 _ Bu alacaklara ait senetlerin Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankasınca Maliyeye devrini takip eden yıl başından itibaren 6183 sayılı Kanuna göre işlemeye başlıyan zamanaşımı bu kanunun birinci maddesindeki 10 yıllık tecil süresince işlemez. 11 yıllık tecil süresinin nihayete erdiği tarihten itibaren yeniden işlemeye başlar. Madde 5 _ Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Madde 6 _ Bu kanunu Bakanlar Kurulu yürütür. Defterdarlık : Göçmenlerle, nakledilenlere ve muhtaç çiftçilere tohumluk ve yemeklik dağıtılması hakkındaki 3242 sayılı Kanunla muhtaç çiftçilere ödünç tohumluk verilmesine dair 5254 sayılı Kanuna göre verilen tohumluk ve yemeklik bedellerinin tecili hakkında olup 27/6/1961 tarih ve 10839 sayılı Resmî Gazete ile yayınlanmak suretile aynı günde yürürlüğe girmiş bulunan 310 numaralı Kanunun metni yukarıya alınmıştır. Tatbikatta herhangi bir yanlışlığa meydan verilmemesi için kanun hükümleri aşağıda açıklanmıştır. 1. Mezkûr kanuna göre; 3242 sayılı Kanun ve ekleri hükümleri dairesinde göçmenlerle nakledilenlere ve mültecilere 3 yıl vâde ile ve 5254 sayılı Kanun gereğince muhtaç çiftçilere, elde edilecek ilk mahsulün alındığı yılı harman mevsimi sonunda ödenmek üzere T. C. Ziraat Bankasınca 31/12/1960 tarihine kadar (31/12/1960 dahil) tevzi edilmiş bulunan tohumluk ve yemeklik bedelinden borçlu bulunan şahısların kanunun neşri ve yürürlüğü tarihi olan 27/6/1961 tarihine kadar tahsil edilmemiş olan borçları ile bunların faiz ve masrafları her taksit 10 liradan aşağı olmamak üzere on yılda ve on müsavi taksitte tahsil edilecektir. İlk taksit 1961 yılı mahallî harman mevsimi sonunda ve müteakip taksitler de her yılın mahallî harman mevsimi sonunda ödenecektir. Harman mevsimi sonları 5254 sayılı Kanun tatbikatında olduğu gibi İl ve İlçe İdare Kurullarınca evvelce tesbit edilen tarihlerdir. 2. 310 numaralı kanunla 31/12/1960 tarihine kadar tevzi edilmiş olup da kanunun yürürlüğe girdiği 27/6/1961 tarihine kadar henüz tahsil edilmemiş bulunan tevziat borçlarının tamamı taksitlendirmeye tabi tutulmuştur. Bu sebeple Ziraat Bankasınca 31/12/1960 tarihine kadar 3242 ve 5254 sayılı kanunlar gereğince tevzi edilmiş bulunan tohumluk ve yemeklik bedellerinden kanunlarında muayyen olan vâde ve ve takip süreleri (3242 sayılı Kanuna tabi olanlar iki yıl ve 5254 sayılı Kanuna tabi olanlar bir yıl müddetle) dolmadığı için Maliyeye devredilmemiş bulunanların bundan sonra artık bankaca takibi mümkün olmadığından bunlara ait borç senetleri kanunun yürürlük tarihinden itibaren en geç üç ay içerisinde vergi dairelerine devredileceğinden bu müddet içerisinde Bankaca devredilen tohumluk borçları vergi dairelerince kabul edilip normal olarak kayıtlara intikal ettirilerek bu tamim esasları dairesinde muameleye tabi tutulacaktır. 3. Bu kabil tohumluk ve yemeklik bedeli borçları (Kanunun mer'iyetine kadar normal olarak tahakkuk ettirilen faiz ve masraflar dahil) artık 27/6/1961 tarihinden sonra hususi kanunlarında gösterildiği şekilde (3242 sayılı kanuna tabi olanlar % 7,5254 sayılı kanuna tabi olanlar % 6) faize tabi tutulmıyarak bunlardan kanunun mer'iyet tarihinden tahsil edildikleri tarihe kadar geçen süre için sadece senelik % 5 faiz alınacaktır. Buna nazaran her seneye ait takside 27/6/1961 tarihinden tahsil edildiği tarihe kadar geçen süre için % 5 faiz uygulanacaktır. 4. Kanunun üçüncü maddesi ile taksite bağlanan borcun bir taksidi zamanında ödenmediği takdirde tamamının muaccel olacağı hükme bağlanmış olduğundan yukarıda açıklandığı üzere taksitlendirilen borçtan bir taksit zamanında (Mahalli harman mevsimi sonunda) ödenmediği takdirde borcun tamamı muaccel olacağından, muaccel olan bu borç borçludan veya kefilinden 6183 sayılı Kanun hükümleri dairesinde takip ve tahsil edilecektir. Ancak, borçlu veya kefil tarafından haczedilen mallar paraya çevrilmeden evvel yapılan takip giderleri, % 5 faiz ve borcun tamamını muaccel kılan taksit ödenirse normal hal avdet ederek diğer taksitler asıl ödeme süreleri içerisinde tahsil edilecektir. 5. Bilindiği üzere, Tahsilât 274 Sayılı Genel yazıda etraflıca açıklandığı gibi; borç senetlerinin Maliyeye devredildikleri takvim yılını takip eden takvim yılı başından itiba-ren beş yıl içerisinde tahsil edilmiyen tavizat bedelleri zamanaşımına uğrar. 310 sayılı Kanunun dördüncü maddesi ile 10 yıllık tecil süresince zamanaşımının işlemiyeceği, 10 yıllık tecil süresinin nihayete erdiği tarihten itibaren yeniden işlemeye başlayacağı hükme bağlanmıştır. Bu hükme göre, tavziat bedeli borçlarının tecil edildiği 10 yıllık süre içerisinde zamanaşımı işlemeyecektir. Binaenaleyh, kanunun mer'iyetinden evvel Maliyeye devredilmiş olup da bu kanunun yürürlüğe girmesi üzerine 27/6/1961 tarihinden itibaren zamanaşımı durmuş tavziat bedeli borçlarında zamanaşımı, tecil süresinin nihayete erdiği tarihten itibaren durmasından evvel başlamış olan ceryanına devam edecektir. Kanunun mer'iyetinden sonra yukarıda 2 numaralı kısımda açıklandığı şekilde devralınan tavizat bedeli borçları da on yıllık tecil süresinin nihayete erdiği tarihten itibaren beş yıllık zamanaşımına tabi tutulacaktır. 6. Tavizat bedelinden borçlu bulunan şahısların gerek mallarına gerekse alacak ve haklarına daha evvel haciz konulupta 1/2/1961 tarih ve 2161779-843/3981 sayılı Genel Yazı üzerine mütaakip safhası infaz edilmemiş olan hacizler, bu borçların ödeme süresi daha ileriye alındığından bu genel yazının vürudunu mütaakip derhal kaldırılacaktır. Ancak bunlardan alâkalı daire ve müesseselere tebliğ edilen haciz üzerine borçlunun alacağından kesilip de gerek bu daire ve müesseseler gerekse vergi dairesi tarafından emanete alınan ve henüz irat kaydedilmemiş olan paralardan, mahalli harman mevsimi sonu gelmiş olması itibariyle birinci taksiti vacibüttahsil bir hale gelmiş olanlar varsa, bunlardan sadece ilk taksite taallûk eden miktar mahsup edilerek bakiyesi 6183 sayılı kanunun 23 üncü maddesi hükümleri dairesinde borçluya reddedilecektir. Bilgi edinilmesi ve ayrıca kazalara da gönderilmiş olan işbu genel yazı hükmünün süratle alâkalılara duyurulması rica olunur. (*) Güncelliği Kalmamıştır.